สกู๊ปข่าว/บทความ -หารือแนวทางการดำเนินงานแก้ปัญหาการเข้าถึงบริการด้านสุขภาพของคนไทยผู้มีปัญหาสถานะบุคคลในจังหวัดตาก

‘คนไทยตกหล่น’ หรือ ‘คนไทยไร้สิทธิ’ คือ บุคคลที่มีสัญชาติไทย แต่ยังไม่ได้รับการกำหนดสถานะบุคคลที่ถูกต้องทำให้ไม่ได้รับสิทธิขั้นพื้นฐานและสิทธิพลเมือง เนื่องจากไม่มีชื่อในระบบทะเบียนราษฎรที่ถูกต้อง หรือได้รับการจัดทำทะเบียนราษฎรแล้วแต่ถูกจำหน่ายรายการบุคคลออกจากทะเบียนบ้านกลางตามเงื่อนไขของกฎหมายว่าด้วยเรื่องทะเบียนราษฎร หรือเป็นคนไทยที่อยู่ระหว่างการเพิ่มชื่อในทะเบียนราษฎร

หรือเป็นบุคคลที่เกิดและเติบโตในประเทศไทย มีสายสัมพันธ์กับบุคคลที่มีสัญชาติไทย หากแต่ตกหล่นจากการมีสถานะทางทะเบียน ทั้งจากการตกหล่นจากกระบวนการแจ้งเกิด และทั้งจากการประสบปัญหาในการยืนยันสิทธิสถานะ เนื่องจากพยานเอกสารที่ใช้ประกอบการยืนยันตัวบุคคลสูญหาย หรือพยานใกล้ชิดที่อาจล้มหายตายจาก รวมทั้งสาเหตุจากการเจ็บป่วยทางกายและทางจิตที่ทำให้ความทรงจำเกี่ยวกับภูมิหลังของตนเองพร่าเลือน ทำให้บุคคลนั้นไม่ได้รับการกำหนดสถานะบุคคลที่ถูกต้อง ส่งผลต่อการได้รับสิทธิขั้นพื้นฐานและสิทธิพลเมือง เนื่องจากไม่มีชื่อในระบบทะเบียนราษฎรอย่างถูกต้อง

มูลนิธิพัฒนาที่อยู่อาศัย ได้จัดการประชุมเพื่อหาแนวทางการดำเนินงานแก้ปัญหาการเข้าถึงบริการด้านสุขภาพของคนไทยผู้มีปัญหาสถานะบุคคล ณ ห้องประชุมห้องอาหารเคียงน้ำรีสอร์ท อำเภอเมือง จังหวัดตาก เพื่อนำเสนอสถานการณ์ปัญหาของกลุ่มคนไทยที่มีปัญหาสถานะบุคคลและปัญหาสถานะทางทะเบียน(คนไทยไร้สิทธิ์) ที่ไม่สามารถเข้าถึงบริการด้านหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ รวมถึงการนำเสนอแนวทางการทำงานจังหวัดต้นแบบการแก้ปัญหากลุ่มคนไทยที่มีปัญหาสถานะบุคคล และแนวทางการขับเคลื่อนเครือข่ายคนทำงานคนไทยไร้สิทธิ ในพื้นที่จังหวัดตาก

น.ส.วรรณา แก้วชาติ ผู้ประสานงานโครงการมูลนิธิพัฒนาที่อยู่อาศัยเพื่อคนไทยที่มีปัญหาสถานะเข้าไม่ถึงบริการสุขภาพ กล่าวถึงการลงพื้นที่ครั้งนี้ว่า เนื่องจาก จ.ตากเป็นพื้นที่ที่พบบุคคลตกหล่นทางสถานะทางทะเบียนราษฎร์จำนวนมาก ทำให้เมื่อเจ็บป่วยไม่สามารถเข้าถึงบริการรักษาพยาบาลได้ ซึ่งขณะนี้ภาคประชาสังคม หน่วยรับเรื่องร้องเรียนอื่นที่เป็นอิสระจากผู้ถูกร้องเรียน มาตรา50(5)และหน่วยงานภาครัฐเห็นถึงความสำคัญ ในการร่วมมือกันแก้ปัญหาเรื่องนี้ สิ่งที่อยากเห็นในอนาคตคือการพัฒนาให้พื้นที่จังหวัดตากมีจุดเก็บตัวอย่างสิ่งส่งตรวจดีเอ็นเอ(DNA)โดยมีโรงพยาบาลเป็นจุดให้บริการหลัก เพื่อลดค่าใช้จ่ายในการเดินทางแก่พี่น้องที่มีปัญหาสถานะทางทะเบียนราษฎร์และที่สำคัญได้มีโอกาสเข้าถึงสิทธิในระบบหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ

ขณะที่นางศิวะพร คงทรัพย์ ประธานศูนย์ประสานงานหลักประกันสุขภาพ/หน่วยรับเรื่องร้องเรียนอื่นที่เป็นอิสระจากผู้ถูกร้องเรียน มาตรา50(5)จังหวัดตาก กล่าวถึงหน้าที่ภาคประชาสังคมว่า มีบทบาทในการให้ความรู้สิทธิหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ รับเรื่องร้องเรียนร้องทุกข์ รวมทั้งการคุ้มครองสิทธิแก่ประชาชนในพื้นที่จังหวัดตาก ปัจจุบันมีการทำงานร่วมกับ สปสช-สสส.และหน่วยงานรัฐในพื้นที่ เห็นด้วยอย่างยิ่งในการประสานงานช่วยเหลือให้ผู้ที่ยังไม่มีสถานะทางทะเบียนราษฎร์ มีช่องทางเข้าสู่ระบบสวัสดิการของรัฐ และเข้าถึงสิทธิการรักษาพยาบาล มีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นต่อไป

เกียรติพัทธ์ ลิ้มไพบูลย์ /ตาก -รายงาน