สมัชชาสุขภาพจังหวัดตรัง ปี 2569 สานพลังภาคีเครือข่าย ประกาศขับเคลื่อน “ธรรมนูญสุขภาพพระสงฆ์” เดินหน้าขับเคลื่อน 6 มติสุขภาวะคนตรังอย่างยั่งยืน
วันที่ 26 สิงหาคม 2569 ณ ศาลาพงศ์พัฒนพาณิชย์ วัดนิโครธาราม ตำบลทับเที่ยง อำเภอเมือง จังหวัดตรัง คณะกรรมการพัฒนาและขับเคลื่อนนโยบายสาธารณะเพื่อสุขภาพจังหวัดตรัง ร่วมกับสำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ (สช.), สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.), สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ (สปสช.), คณะสงฆ์จังหวัดตรัง, องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น, ภาควิชาการ และองค์กรภาคประชาสังคมกว่า 50 องค์กร ร่วมจัด การประชุมสมัชชาสุขภาพจังหวัดตรัง พ.ศ. 2569 ภายใต้แนวคิด “ร่วมคิด ร่วมทำ ร่วมสร้างสุขภาวะคนตรังอย่างยั่งยืน” เพื่อติดตามความก้าวหน้า ทบทวน และขับเคลื่อนมตินโยบายสาธารณะเพื่อสุขภาพแบบมีส่วนร่วม
การประชุมครั้งนี้ ได้รับเกียรติจาก นายทรงกลด สว่างวงศ์ ผู้ว่าราชการจังหวัดตรัง เป็นประธานเปิดการประชุมและบรรยายพิเศษในหัวข้อ “เป้าหมายและทิศทาง แผนพัฒนาจังหวัดตรัง ปี 2570–2576” โดยมี นายแพทย์จำรัส สรพิพัฒน์ ประธานคณะกรรมการพัฒนาและขับเคลื่อนนโยบายสาธารณะเพื่อสุขภาพจังหวัดตรัง กล่าวต้อนรับและชี้แจงวัตถุประสงค์
พร้อมกันนี้ ยังได้รับความเมตตาจาก พระเทพวัชรากร เจ้าคณะจังหวัดตรัง กล่าวสัมโมทนียกถาเรื่อง “พระสงฆ์กับบทบาทการพัฒนาสุขภาวะ” และ นายสมเกียรติ พิทักษ์กมลพร ผู้ช่วยเลขาธิการคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ บรรยายพิเศษเรื่อง “การสร้างนิเวศ (Ecosystem) ที่เอื้อต่อการพัฒนาและขับเคลื่อนนโยบายสาธารณะเพื่อสุขภาวะคนตรังอย่างยั่งยืน” เพื่อร่วมหนุนเสริมเป้าหมายการพัฒนาจังหวัดตรัง 20 ปี (พ.ศ. 2566–2585) สู่เมืองเติบโตบนฐานเศรษฐกิจ BCG ที่มีคุณภาพชีวิตและสิ่งแวดล้อมที่ยั่งยืน
ชูไฮไลต์ “ธรรมนูญสุขภาพพระสงฆ์จังหวัดตรัง ฉบับที่ 1” สู่เป้าหมาย “พระแข็งแรง วัดมั่นคง ชุมชนเป็นสุข”
หนึ่งในวาระสำคัญของสมัชชาสุขภาพฯ ปีนี้ คือการนำเสนอและขับเคลื่อน ธรรมนูญสุขภาพพระสงฆ์จังหวัดตรัง ฉบับที่ 1 พ.ศ. 2569 โดย พระสิริวิชชาธร (อุดม สจฺจจิตฺโต ป.ธ.๕) เจ้าคณะอำเภอย่านตาขาว ประธานอนุกรรมการวิชาการและยกร่างธรรมนูญสุขภาพพระสงฆ์จังหวัดตรัง และคณะทำงาน เพื่อแก้ปัญหาวิกฤตสุขภาพของพระภิกษุ-สามเณรในพื้นที่ ซึ่งพบว่ามีพฤติกรรมสุขภาพที่พึงประสงค์ไม่ผ่านเกณฑ์สูงถึง 91.28% (สุขภาพช่องปาก 30.9% และการสูบบุหรี่ 35.67%) รวมถึงมีกลุ่มเสี่ยงและผู้ป่วยโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง (NCDs) เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องท่ามกลางสังคมสูงวัย
ธรรมนูญสุขภาพฯ กำหนดแนวทางขับเคลื่อนผ่าน 3 ประเด็นหลัก ได้แก่
1.พระสงฆ์ ดูแลตนเองตามพระธรรมวินัย ใช้หลัก “สัปปายะ 7” และ “ภาวนา 4” (กาย ศีล จิต ปัญญา)
2.ชุมชน/ญาติโยม ร่วมอุปัฏฐากด้วยภัตตาหารปลอดภัย ลดหวาน มัน เค็ม ตามสูตร 2:1:1 (ผัก 2 ส่วน ข้าว 1 ส่วน เนื้อสัตว์ 1 ส่วน)
3.วัดและสังคม สร้างสิ่งแวดล้อมที่เอื้อต่อสุขภาพ จัดตั้ง “สถานีสุขภาพ” ภายในวัด พร้อมพัฒนาศักยภาพ “พระคิลานุปัฏฐาก” (พระอาสาสมัครดูแลพระสงฆ์อาพาธ) จำนวน 235 รูป ดูแลครอบคลุม 249 วัดทั่วทั้งจังหวัด และผลักดันให้มีคลินิกเฉพาะพระสงฆ์ในสถานพยาบาลทุกระดับ
ขับเคลื่อนเข้มข้น 6 มติสุขภาวะคนตรัง ครอบคลุมทุกช่วงวัยและสิ่งแวดล้อม
เวทีสมัชชาสุขภาพจังหวัดตรัง พ.ศ. 2569 ได้ร่วมแลกเปลี่ยนและผลักดัน 6 ประเด็นนโยบายสาธารณะสำคัญ ประกอบด้วย
1.ธรรมนูญสุขภาพพระสงฆ์จังหวัดตรัง พ.ศ. 2569 สร้างกลไกดูแลสุขภาพพระสงฆ์เชิงระบบอย่างมีส่วนร่วม
2.มติตรองรับสังคมสูงวัย (4 มิติ) พัฒนาระบบสุขภาพปฐมภูมิ เตรียมความพร้อมทุกช่วงวัย ทั้งด้านสุขภาพ สังคม สภาพแวดล้อม/อารยสถาปัตย์ และเศรษฐกิจ ภายใต้การเชื่อมโยงระบบ Trang Care
3.มติความมั่นคงทางอาหาร “ข้าวตรัง” สรุปบทเรียน 9 ปี พลังคนตัวเล็ก ฟื้นฟูนาข้าวรกร้าง พัฒนาระบบน้ำชลประทาน แก้ปัญหาวงจรหนี้สิน และสร้างความมั่นคงทางอาหารในภาวะวิกฤต
4.มติบูรณาการส่งเสริมสุขภาพลดปัจจัยเสี่ยงโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง (NCDs) พิธีลงนามบันทึกความร่วมมือ (MOU) บูรณาการทุกภาคส่วน ทั้งคณะสงฆ์ สสจ.ตรัง อบจ.ตรัง สมาคมประชาสังคมตรัง และชมรมผู้สูงอายุ เพื่อสกัดกั้นโรคไม่ติดต่อเรื้อรังอย่างยั่งยืน
5.ทบทวนมติคุณภาพชีวิตเด็ก เยาวชน ครอบครัว ผู้สูงอายุ และคนพิการ เสริมสร้างพื้นที่สร้างสรรค์ สิทธิ ความปลอดภัย และความเท่าเทียม พร้อมผลักดันกิจกรรมกีฬาและการพัฒนาศักยภาพสู่ความเป็นเลิศโดยไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง
6.ทบทวนมติสุขภาวะคนตรังยั่งยืนด้วยการดูแลทรัพยากรป่าต้นน้ำและทะเลชายฝั่ง หยุดประมงผิดกฎหมาย ลดขยะ/น้ำเสีย ฟื้นฟูหญ้าทะเล ปะการัง ป่าชายเลน อนุรักษ์พะยูนและสัตว์ทะเลหายาก พร้อมหนุนเสริมประมงพื้นบ้านและการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์
*บทสรุป กระบวนการสมัชชาสุขภาพจังหวัดตรัง พ.ศ. 2569* ซึ่งพัฒนาและสานพลังภาคีมาอย่างต่อเนื่องนับตั้งแต่ปี 2551 ถือเป็นรูปธรรมของกระบวนการนโยบายสาธารณะแบบมีส่วนร่วม ที่เชื่อมโยงพลัง “บวร” (บ้าน วัด โรงเรียน/ราชการ) และภาคประชาสังคม ร่วมขับเคลื่อนเป้าหมายสู่การเป็น “ตรัง เมืองแห่งความสุข คุณภาพชีวิตที่ดีและยั่งยืน” อย่างแท้จริง
31 สิงหาคม 2569
