ปลุกคนอีสานเลิกกิน "ปลาดิบ"! มข. ผนึกสื่ออีสาน สู้พยาธิใบไม้ตับ หลังพบเด็กยุคใหม่ติดพุ่ง 

สถาบันวิจัยมะเร็งท่อน้ำดี มข. จับมือ สช. – สสส. และสื่อมวลชนอีสาน เดินหน้าสร้างเครือข่ายสื่อสารสู้พยาธิใบไม้ตับ หลังพบแนวโน้มระบาดเพิ่มในเด็กรุ่นใหม่ ตั้งเป้า “ISAN ZERO OV” ปรับพฤติกรรมคนอีสาน ลดเสี่ยงมะเร็งท่อน้ำดี

   เมื่อวันที่ 5 เมษายน 2569 ผู้สื่อข่าวรายงานจากจังหวัดขอนแก่นว่า ที่ห้องประชุมอุดร ตันติสุนทร วิทยาลัยการปกครองท้องถิ่น มหาวิทยาลัยขอนแก่น สถาบันวิจัยมะเร็งท่อน้ำดี มหาวิทยาลัยขอนแก่น ร่วมกับสำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ (สช.) และสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) จัดประชุมเชิงปฏิบัติการสร้างเครือข่ายสื่อมวลชนอีสาน เพื่อต่อต้านพยาธิใบไม้ตับและมะเร็งท่อน้ำดี มุ่งเสริมพลังการสื่อสารให้เข้าถึงประชาชนในทุกกลุ่ม 

รศ.ดร.วัชรินทร์ ลอยลม ผู้อำนวยการสถาบันวิจัยมะเร็งท่อน้ำดี มหาวิทยาลัยขอนแก่น

    รศ.ดร.วัชรินทร์ ลอยลม ผู้อำนวยการสถาบันวิจัยมะเร็งท่อน้ำดี มหาวิทยาลัยขอนแก่น เปิดเผยว่า ตลอดกว่า 20 ปีที่ผ่านมา สถาบันฯ มุ่งเน้นงานวิจัย การป้องกัน และการรักษา แต่ยังขาดการสื่อสารเชิงรุกกับประชาชน การร่วมมือกับภาคีเครือข่ายในปีนี้จึงเป็นโอกาสสำคัญในการผลักดันองค์ความรู้ไปสู่ชุมชน เพื่อให้เกิดการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมอย่างเป็นรูปธรรม

    ทั้งนี้ ได้เน้นย้ำว่า “การกินปลาดิบ โดยเฉพาะปลาในวงศ์ปลาตะเพียน เป็นพฤติกรรมเสี่ยงสำคัญที่ทำให้เกิดการติดเชื้อพยาธิใบไม้ตับ จึงควรกินอาหารปรุงสุกเท่านั้น” พร้อมระบุว่า ประเทศไทยมีผู้เสียชีวิตจากมะเร็งท่อน้ำดีปีละกว่า 20,000 ราย ขณะที่จำนวนผู้ติดเชื้อยังมีแนวโน้มเพิ่มขึ้น แม้จะมีชุดตรวจคัดกรอง OV ATK ที่พัฒนาโดยมหาวิทยาลัยขอนแก่น แต่ยังไม่สามารถเข้าถึงประชาชนได้อย่างทั่วถึง

ดร.ดนัย หวังบุญชัย ผู้จัดการแผนงานสื่อศิลปวัฒนธรรมสร้างเสริมสุขภาพ สสส.

    ด้าน ดร.ดนัย หวังบุญชัย ผู้จัดการแผนงานสื่อศิลปวัฒนธรรมสร้างเสริมสุขภาพ สสส. กล่าวว่า ปีนี้ได้ขับเคลื่อนแคมเปญ “ISAN ZERO OV” หรือ “คนอีสานรุ่นใหม่ ปลอดพยาธิใบไม้ตับ” โดยมุ่งเน้นการสื่อสารไปยังกลุ่มเยาวชน Gen Z เพื่อสร้างความตระหนักรู้ ป้องกันการติดเชื้อในอนาคต พร้อมส่งเสริมให้เกิดการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการบริโภค

    การผนึกกำลังกับสื่อมวลชนในครั้งนี้ จะช่วยขยายการสื่อสารให้เข้าถึงประชาชนทุกกลุ่ม ผ่านหลากหลายแพลตฟอร์ม และสร้างความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับอันตรายของการบริโภคปลาดิบ ซึ่งเป็นปัจจัยเสี่ยงหลักของโรคดังกล่าว

 นายหมวดตรีชูไทย วงศ์บุญมี

 ขณะที่ นายหมวดตรีชูไทย วงศ์บุญมี ตัวแทนผู้เข้าร่วมอบรมสะท้อนว่า ก่อนหน้านี้ยังขาดความตระหนักเกี่ยวกับพยาธิใบไม้ตับ แม้จะมีพฤติกรรมเกี่ยวข้องกับการจับปลาและบริโภคอาหารจากปลา แต่เมื่อได้รับข้อมูลเชิงลึกแล้วจึงตระหนักถึงความเสี่ยงที่รุนแรง และพร้อมเป็นส่วนหนึ่งในการสื่อสารเตือนภัยไปยังสังคม

สำหรับกิจกรรมภายใต้โครงการ “ISAN ZERO OV” ในวันเดียวกัน มีการจัดประกวดนวัตกรรมการสื่อสาร “ISAN Zero OV Media Hackathon” พร้อมเปิดให้ประชาชนเข้ารับการตรวจคัดกรองพยาธิใบไม้ตับฟรี ระหว่างเวลา 08.00 – 12.00 น. ในวันที่ 5 เมษายน ณ วิทยาลัยการปกครองท้องถิ่น มหาวิทยาลัยขอนแก่น เพื่อร่วมกันขับเคลื่อนเป้าหมายให้อีสานปลอดพยาธิใบไม้ตับและมะเร็งท่อน้ำดีอย่างยั่งยืน.